Warstwa runa leśnego

Runo to najniższa warstwa lasu, tworzą ją zaczynając od najniżej położonych: mchy, grzyby, porosty, niewielkie rośliny zielne i paprocie. W warstwie runa spotkać możemy także owady, drobne płazy i gady. Mieszkańcami tej warstwy lasu są drobne ssaki i ptaki leśne jak: jeże, krety, myszy, kosy, sójki oraz te większe jak: jeleń, sarna, dzik czy lis.

Grzyby

Prawdziwek brunatny

Grzyby są organizmami które same nie potrafią wytwarzać pokarmu, często więc „współpracują” z drzewami i ich korzeniami, aby zdobyć substancje odżywcze. W zamian, zwiększają możliwości pobierania wody przez korzenie drzew. Ten rodzaj współistnienia (symbiozy) drzewa i grzyba nazywa się mikoryzą. Niektóre grzyby leśne (jak borowik, podgrzybek czy maślak) wytwarzają duże i smaczne owocniki, które chętnie zbieramy będąc w lesie.

Porosty

Chrobotek reniferowy

Nazwa „porosty” pochodzi od charakteru występowania tych organizmów, ponieważ dosłownie porastają korę drzew, kamienie i glebę. Porost to wyjątkowy okaz połączenia dwóch organizmów grzyba i glona. Występują one głównie jako gatunki pionierskie, czyli takie które jako pierwsze zasiedlają niekorzystne i nieprzyjazne tereny. Najbardziej znanego z porostów — chrobotka reniferowego spotkać możemy w ubogich lasach zwanych — borami chrobotkowymi.

Mchy

Mech płonnik

Dno lasu często pokryte jest warstwą zielonych mchów. Najbardziej popularnym mszakiem spotykanym w naszych lasach jest mech płonnik (Polytrichum commune). Tworzy on nieraz zwarte kobierce, przykrywając podłoże niczym zielony, miękki dywan. Mchy lubią wilgoć, dlatego najpiękniej zielone są po deszczu. Mają one niezwykłe zdolności gromadzenia i wchłaniania wody.

Paprotniki: paprocie i widłaki

Najbardziej znaną wśród paproci jest paprotka zwyczajna. Występuje ona nie tylko w lesie, ale również w doniczkach w naszych domach. Paprotka zwyczajna jest objęta ochroną! W warstwie runa spotkamy również inne gatunki paproci jak nerecznica samcza, pióropusznik strusi, orlica pospolita i języcznik zwyczajny. Paprocie rosną tworząc gęste, wysokie zarośla, a ich młode, wiosenne liście wygięte są w charakterystyczny kształt pastorału. Do paprotników należą również widłaki, wszystkie z nich znajdują się pod ochroną, a swoją nazwę zawdzięczają charakterystycznym rozwidleniom na końcach pędów. Najbardziej znane gatunki widłaków to: widłak goździsty i jałowcowaty.

Nerecznica samcza

Widłak goździsty


Skrzypy

Oprócz paproci i widłaków w runie lasu pojawiają się również skrzypy, są one z nimi spokrewnione i wspólnie zaliczamy je do paprotników. Nie sposób jest nie rozpoznać skrzypów leśnych, ponieważ ich pędy przybierają bardzo charakterystyczny kształt delikatnych, małych choinek. Swoją nazwę zawdzięczają dźwiękom jakie wydają przy zrywaniu.

Skrzyp leśny
Skrzyp leśny

Rośliny zielne

W runie leśnym rosną również rośliny kwiatowe. Spotkamy tu m.in. pięknie pachnącą i wyglądającą konwalię majową. Pamiętajmy jednak, że jest ona pod ochroną, czyli na naturalnych stanowiskach w lesie zrywać jej nie wolno! Las obfituje w piękne kwiaty, szczególnie wiosną, gdy przyroda budzi się do życia. Tę piękną porę roku zwiastują kwitnące zawilce gajowe, które w dużych grupach zakwitają już w marcu. To właśnie wiosną do dna lasu dociera najwięcej światła umożliwiającego ich wzrost. Później, gdy pojawią się już liście, na dnie lasu robi się ciemniej i pozostają tu już tylko cienioznośny bluszcz czy kopytnik. Warstwa runa to również łany jagód i poziomek, które są nie tylko smakowite, ale i zdrowe. Charakterystyczne dla runa lasów iglastych są także kwitnące na fioletowo, wrześniowe wrzosy.

Konwalia majowa
Zawilec gajowy
Niecierpek pospolity
Przylaszczka pospolita
Borówka czarna
Wrzos zwyczajny
Kokorycz pełna

Poziomka pospolita

Owady i pajęczaki

Świat owadów jest niezmiernie bogaty i nie sposób wymienić tu wszystkich, które zamieszkują runo leśne. Większość z nich jest tak mała, że nie można dostrzec ich gołym okiem. Do najbardziej znanych i często spotykanych niewątpliwie należą mrówki. Te społeczne, pracowite owady są niezwykle pożyteczne dla lasu. Odżywiają się bowiem owadami uszkadzającymi liście drzew. Kopce mrówek spotkać można w prawie każdym lesie, są one specjalnie grodzone, aby nie stały się pokarmem dla dzików. Runo leśne zamieszkują także pająki, żuki leśne i biegacze. Spotkać tu możemy także ślimaka winniczka, dżdżownicę i krocionoga.

Mrówka rudnica
Biegacz skórzasty
Krzyżak łąkowy
Tygrzyk paskowany

Płazy i gady

Las dosłownie tętni życiem , a warstwa runa leśnego jest najbogatsza w rozmaite organizmy. Z płazów występują tu ropuchy i traszki, a przedstawicielami gadów są padalec i żmija zygzakowata. Wszystkie, ze względu na rzadkie występowanie, objęte są w Polsce ochroną prawną.

Ropucha szara
Padalec zwyczajny

Ptaki

Do warstwy runa leśnego możemy też zaliczyć ptaki, które żerują na ziemi, są to np. kosy, które sprytnie wyciągają z ziemi swoje przysmaki — dżdżownice i larwy owadów. Podobnie sójka, która żywi się opadłymi z drzew żołędziami i bukwią. Często zakopuje je robiąc zimowe zapasy i rozsiewa nasiona. W runie przebywają również inne ptaki — pięknie śpiewający rudzik zwyczajny oraz słowik.

Sójka zwyczajna
Rudzik zwyczajny
Słowik szary

Ssaki

Jeż europejski
Lis rudy
Żołędnica
Dzik

Zając szarak

Jeleń szlachetny
Pogoda
Dziewicza Góra LIVE!